रेड्याच्या तोंडून वेद बोलला, पाठीवर मांडे भाजले — संत ज्ञानेश्वरांच्या ११ अद्भुत लीला
तेराव्या शतकातला तो एक लहान मुलगा — फक्त एकवीस वर्षं या जगात राहिला, पण त्याच्या लेखणीतून जे साहित्य निघालं ते आजही महाराष्ट्राच्या साहित्याचा पाया मानलं जातं. **संत ज्ञानेश्वर**. ज्यांनी मराठीला भगवद्गीतेच्या पातळीवर नेलं. ज्यांनी "ज्ञानेश्वरी" लिहून सर्वसामान्यांना अद्वैत वेदांताचा परिचय करून दिला. ज्यांनी एकवीस वर्षांच्या वयात स्वतःहून आळंदीच्या भुयारात **संजीवन समाधी** घेतली. पण त्यांचं आयुष्य सोपं नव्हतं. बालपण समाजाच्या क्रूरतेत गेलं. आई-वडिलांना आपल्या मुलांच्या भविष्यासाठी प्रयागच्या त्रिवेणी संगमात जलसमाधी घ्यावी लागली. पैठणच्या पंडितांनी जानवे नाकारलं. पण त्याच पैठणात एका रेड्यानं ज्ञानेश्वरांच्या इशाऱ्यानं वेदांचे श्लोक उच्चारले — आणि संपूर्ण समाज स्तब्ध झाला. या ११ अध्यायांत आपण भेटू त्या अद्भुत प्रसंगांना — पैठणच्या रेड्याच्या मुखातून बोललेल्या वेदांना, चांगदेवांच्या वाघाला सामोरी जाणारी चालती भिंत, मुक्ताईनं ज्ञानदेवांच्या पाठीवर भाजलेली ती मांडे, नेवाशाला रचलेली ज्ञानेश्वरी, नामदेवांशी झालेली ती अद्वैत मैत्री, आणि शेवटी आळंदीची ती संजीवन समाधी ज्यानंतर ज्ञानदेव "जिवंत असतानाच मेले" आणि "मरूनही जिवंत राहिले".
टिप्पणी करने के लिए लॉगिन करें
Login